Xi măng là vật liệu quan trọng không thể thiếu trong mọi công trình xây dựng. Đây cũng là yếu tố khiến nhiều gia chủ phải cân nhắc kỹ lưỡng trước khi bắt đầu xây nhà. Dù bạn tự thuê đội thi công hay sử dụng dịch vụ thiết kế và xây dựng trọn gói tại Đà Nẵng, thì việc có kiến thức để lựa chọn vật liệu chất lượng cho ngôi nhà là điều cần thiết. Trong bài viết này, với kinh nghiệm dày dặn trong thi công xây dựng, DANAHOUSE sẽ giúp bạn nhận biết, phân biệt và lựa chọn các loại xi măng phù hợp nhất cho công trình của mình.
1. Xi măng là gì?
Xi măng (xuất phát từ tiếng Pháp: ciment) là một loại vật liệu kết dính thủy lực quan trọng trong xây dựng. Xi măng được sản xuất bằng cách nghiền mịn clinker kết hợp với các phụ gia như vỏ sò, đất sét và các phụ gia thiên nhiên khác. Tất cả nguyên liệu được nghiền và trộn đều theo công thức nhất định.
Khi xi măng tiếp xúc với nước, phản ứng thủy hóa xảy ra, tạo ra một hỗn hợp gọi là hồ xi măng. Sau đó, hồ xi măng bắt đầu quá trình ninh kết nhờ vào sự hình thành của thủy hóa. Quá trình này tiếp tục với giai đoạn đông cứng, tạo ra một sản phẩm xây dựng có khả năng chịu lực tốt và độ liên kết cao.
1.1. Nguyên liệu tạo thành xi măng
Nguyên liệu chính để sản xuất xi măng thành phẩm bao gồm:

- Clinker (phôi xi măng): Là thành phần chủ yếu của xi măng, được sản xuất từ đá vôi, đất sét và nung ở nhiệt độ cao 1450ºC. Clinker chứa các khoáng chất như tricalcium silicate (C3S), dicalcium silicate (C2S), tricalcium aluminate (C3A), và tetracalcium aluminoferrite (C4AF).
- Gypsum (CaSO4·2H2O): Gypsum được thêm vào để kiểm soát thời gian đông kết của bê tông, giúp ngăn chặn việc đông kết quá nhanh và đảm bảo chất lượng của bê tông.
- Phụ gia (Additives): Một số phụ gia có thể được bổ sung để cải thiện các đặc tính của xi măng như tăng độ dẻo, kiểm soát độ đặc của hỗn hợp nước và xi măng, hoặc tăng khả năng chống thấm của bê tông.
1.2. Quy trình sản xuất xi măng
Quá trình sản xuất xi măng thành phẩm trải qua 5 giai đoạn:
- Giai đoạn 1 (chuẩn bị nguyên liệu thô): Nhà máy xi măng chuẩn bị các nguyên liệu thô như đá vôi (CaCO3), đất sét (cung cấp silicate và aluminate), gypsum, đất trắng (cung cấp carbonate), thạch anh (cung cấp silica).
- Giai đoạn 2 (sản xuất phôi xi măng): Nguyên liệu được chia theo tỷ lệ và đưa vào lò nung ở nhiệt độ 1450ºC để tạo thành Clinker. Canxi carbonate phân hủy tạo canxi oxide (vôi) và các thành phần khác.
- Giai đoạn 3 (nghiền Clinker): Clinker sau khi nung được nghiền thành bột mịn để tăng diện tích tiếp xúc và khả năng liên kết với nước trong bê tông.
- Giai đoạn 4 (thêm phụ gia): Clinker sau khi nghiền mịn sẽ được trộn với gypsum theo tỷ lệ 3-5% theo trọng lượng Clinker. Tỷ lệ này có thể thay đổi tùy theo loại xi măng.
- Giai đoạn 5 (đóng gói và lưu trữ): Xi măng sau khi trộn xong sẽ được đóng gói và lưu trữ để phân phối đến các đại lý.
2. Vai trò của xi măng
Xi măng có vai trò chính là tạo ra vữa và bê tông, giúp kết dính mạnh mẽ và chịu được tác động môi trường. Nó còn ảnh hưởng trực tiếp đến chất lượng bê tông tươi, tạo lớp nền vững chắc cho công trình, đồng thời có công dụng bao phủ và làm mịn bề mặt công trình.

Xi măng được sử dụng rộng rãi nhờ ưu điểm thi công đơn giản, nguyên liệu dễ tìm, có tính chất cơ học tốt và tuổi thọ cao. Bên cạnh việc được ứng dụng chủ yếu trong xây dựng nhà ở dân dụng, xi măng còn là vật liệu chính để xây cầu, nhà, kênh, cống,…
Đặc biệt, trong xử lý rác thải hạt nhân, quá trình xi măng hóa đóng vai trò quan trọng trong việc cố định các chất phóng xạ sâu bên trong vi cấu trúc của xi măng, giúp kiểm soát chúng một cách an toàn.
3. Kinh nghiệm chọn xi măng tốt để xây nhà
Hiện nay, trên thị trường Việt Nam có khoảng 30 nhãn hiệu xi măng khác nhau. Tuy nhiên, các loại xi măng này có thể được phân thành 3 loại chính:

- Xi măng trộn bê tông: Thường có mác từ 40 (PCB40) trở lên, đây là loại xi măng có giá cao nhất.
- Xi măng đa dụng: Đúng như tên gọi, loại xi măng này có thể dùng để xây, tô hoặc trộn bê tông.
- Xi măng xây tô: Chỉ dùng cho mục đích xây, tô thông thường, thường có mác 30 (PCB30) trở xuống và giá thấp nhất.
Để giúp bạn dễ dàng nhận biết xi măng chất lượng tốt khi xây nhà, dưới đây là một số cách phân biệt:
- Khi thử cho tay vào, xi măng tốt sẽ mang lại cảm giác mát.
- Xi măng có màu xám hoặc xanh xám.
- Xi măng mịn, rời rạc, không bị vón cục.
- Ban đầu, xi măng tốt sẽ nổi trên mặt nước và sau đó chìm sau vài phút.
- Khi chà xát một ít xi măng giữa các ngón tay, nếu xi măng xốp và tơi, đó là xi măng mới và chất lượng tốt.
4. Phân biệt xi măng PC40 và PCB40
Trên thị trường, có hai loại xi măng có ký hiệu gần giống nhau nhưng đặc tính và công dụng lại khác nhau, đó là PC40 và PCB40. Do đó, người tiêu dùng rất dễ nhầm lẫn giữa hai loại này.
Giống nhau
Cả PC40 và PCB40 đều có cường độ kháng nén của đá xi măng sau 28 ngày đạt trên 40 N/mm².
Khác nhau
Sự khác biệt chính giữa hai loại này nằm ở thành phần. PCB40 chứa một lượng phụ gia hoạt tính thủy lực cao như puzzoland, đá vôi, xỉ… ngoài hai thành phần chính là clinker và thạch cao như trong PC40. Nhờ vậy, xi măng PCB40 có tính dẻo và khả năng chịu nước cao hơn so với PC40. Vì lý do này, PCB40 hiện được ưa chuộng hơn trong các công trình nhà phố.
>> Xem thêm các mẫu nhà đẹp của DANA HOUSE tại đây:
5. Các loại xi măng tốt nhất hiện nay và giá thành
1. Xi măng Hà Tiên
Đặc tính sản phẩm:
Đây là loại xi măng đa dụng, phù hợp cho nhiều mục đích như đổ bê tông cho móng, sàn, cột, đà, trộn vữa xây, vữa tô, ốp gạch đá hoặc cán nền.
Sản phẩm giúp tăng tính linh hoạt và khả năng bơm của bê tông, đồng thời cải thiện cường độ sớm cho bê tông.

Giá xi măng Hà Tiên là 89.000đ/bao.
2. Xi măng Insee ( Holcim) Đa Dụng
Đảm bảo nền móng bê tông vững chắc, bền bỉ theo thời gian.
Vữa dễ thi công, mang lại bề mặt bền và chắc chắn.
Tăng cường độ sớm, đẩy nhanh tiến độ thi công.
Chất lượng luôn ổn định và đạt tiêu chuẩn cao.

Giá xi măng Insee đa dụng là 85.000đ/bao.
3. Xi măng Insee ( Holcim) Xây Tô
Sản phẩm này được thiết kế đặc biệt cho việc xây tô với khả năng chống nứt vượt trội.
Xi măng có độ dẻo và mịn.
Khi khô, khối lượng nhẹ hơn.

Giá xi măng Insee xây tô từ 71.000đ/bao.
4. Xi măng Becamex
Xi măng Becamex hỗn hợp PCB 40 đáp ứng tiêu chuẩn Việt Nam TCVN 6260:1997. Đây là loại xi măng pooclăng đa dụng, phù hợp cho các công việc xây, tô hoặc trộn bê tông.

Xi măng Becamex có mức giá từ 67.000đ/bao.
5. Xi măng Thăng Long
Xi măng pooclăng hỗn hợp PCB 40 đạt tiêu chuẩn TCVN 6260:1997 của Việt Nam. Xi măng PCB 40 Thăng Long giúp tăng độ dẻo của bê tông, cải thiện khả năng chống thấm và chống xâm thực từ môi trường, đồng thời tăng độ bền vững lâu dài, rất thích hợp với điều kiện khí hậu nhiệt đới của Việt Nam. Sản phẩm đặc biệt phù hợp cho công việc xây tô.

Giá xi măng Thăng Long từ 74.000đ/bao.
6. Xi măng Cẩm Phả
Xi măng Cẩm Phả PCB 40 giúp tiết kiệm nguyên liệu trong quá trình xây dựng, đảm bảo chất lượng cao và ổn định, tăng khả năng chịu nén và độ bền của bê tông, cùng với khả năng chống thấm tốt và ngăn ngừa xâm thực từ nước biển. Sản phẩm phù hợp cho các công trình như nhà cấp 4, nhà xưởng và công việc xây tô.

Giá xi măng Cẩm Phả bắt đầu từ 71.500đ/bao.
7. Xi Măng Fico
Xi măng đa dụng Portland hỗn hợp PCB40 (bao 50kg ± 1) có chất lượng cao và cường độ ban đầu phát triển nhanh, với độ mịn và hàm lượng khoáng Silicat cao, hàm lượng kiềm và vôi tự do thấp, cùng thời gian đông kết hợp lý. Sản phẩm có khả năng chống xâm thực tốt, bền trong môi trường nhiễm phèn và nhiễm mặn. Phù hợp cho các công trình xây dựng dân dụng, nhà ở, và các công trình xa nhà máy xi măng nhằm tiết kiệm chi phí vận chuyển.

Xi măng được sản xuất theo công nghệ tiên tiến của Cộng Hòa Liên Bang Đức, được đánh giá là hiện đại nhất tại Việt Nam hiện nay. Giá xi măng Fico bắt đầu từ 73.500đ/bao.
Qua bài viết này, bạn đã hiểu rõ hơn về vật liệu xi măng trong xây dựng và có thể dễ dàng lựa chọn loại xi măng tốt nhất cho ngôi nhà của mình, đảm bảo công trình bền vững theo thời gian.